The Illiad (Bisaya Version)

The Iliad (Bisaya Version)

Retold by: Allysha Tadios

                Nagsugod ang storya sa katong naghikay ang mga dyos ug dyosa kai nagcelebrate kuno sila sa kasal ni Peleus ug Thetis, sila ang mga ginikanan ni Achilles. Pagkahibaw ni Eris, dyosa sa kagubot, nga naghikay sila nia kay wa man siya na inform ug uninvited mn kuno siya, iyang gilabay ang golden apple nga hinungdan sa gubot niadtong banquet sa mga nagcelebrate.

                Sa pagkakita sa golden apple, gatuo si Hera nga siya ang gipasabot sa mansanas nga pinakagwapa sa tanan, pero naa mn sad silang Athena ug Aphrodite nga feeling kaayo nila nga sila jud ang gipasabots mansanas, mao toh, ga ilog silang tulo. Nia kai wa mai gusto magpapildi sa ilang lalis, ilang gi-apil si Zeus, bana ni Hera ug amahan ni Athena ug Aphrodite. Ila siyang gipangutan-an kung kinsa sa tulo ang pinakagwapa. Pero as usual, chill ra ang show ni Zeus, iyang gisugo si Paris nga siya nalang ang mudecide.

                Wa nai mahimo si Paris kai mismong si Zeus naman ang nagsugo niya maong gipahubo niya ang mga dyosa sa iyang tungod. Pero gahubo nalang silang tulo, wa pa jud gihapon mapili bisag usa. Mga dyosa gud. Gwapa jud na sila. So mao tong gisuhulan siya sa mga dyosa. Ang suhol ni Hera kay ang mga kayamanan ug mga yuta, ang kang Athena kay dakong kaalaman sa bisag unsang butang ug battle skills kuno pero ang kang Aphrodite ra jud nga suhol ang iyang gipili: ang pinakagwapa nga babaye sa tibuok kalibutan, si Helen gikan sa Troy.

                Ug aron matuman ang iyang gipili, sa tabang ni Aphrodite, niadto si Paris sa Sparta aron kidnapon si Helen. Nia para mukuyog jud si Helen, gikulam siyang Aphrodite.

                Apan nakahibaw man si Menelaus, ang ‘legal husband’ ni Helen, sa nahitabong pagkawat ni Paris sa iyang asawa, nisumbong dayon siya sa iyang kuya nga si Agamemnon. Nia kai tungod manag-igsuon silang duha, nitabang si Agamemnon pagkuha balik sa iyang asawa.

                Sa pagpadung nila, di sila kaagi sa Aulis kai nakapatay daw si Agamemnon ug deer nga sagradong butang ni Artemis nga maong hinungdan nganong na offended ang dyosa. Nia aron paagion ang mga barko ni Agamemnon, kinahanglan niya isakripisyo ang iyang kinamaguwangang anak nga si Iphigenia. Labag man sa iyang kabubut.on, wala nai mahimo si Agamemnon kundi patyon iyang anak aron lang makaagi sila sa Aulis.

                Katong ni kalma na ang mga bawod sa dagat sa Aulis, nipadayon silag layag hangtod naabot na sila sa Troy. Ug duol didto, nag set-up na ang mga Greeks sa ilang camps.

                Sa wala pa gasugod ang gubat, makakita na si Cassandra sa mga mahitabo sa kaugmaan. Siya ang anak ni Priam ug Hecuba, hari ug reyna sa Troy maong siya ang prinsesa sa Troy. Sa paghigugma sa iya ni Apollo, gihatagan siya sa dyos ug abilidad nga makakita sa ugma pero tungod wala niya gihigugma si Apollo balik, gibaliktad ni Apollo ang iyang regalo kang Cassandra. Maong sa kung kinsay makadungog sa iyang saktong hula, mutuo silang giilad ra sila ni Cassandra.

                Usa ani nga panghitabo kai katong gi warningan niya iyang igsuon nga si Paris nga ayaw ipadayon ang pagkidnap ni Helen kai mao ni ang rason nganong mahitabo ang Trojan War. Pero bisag igsuon niya si Cassandra, pagkasalbahis naman lang, wa jud naminaw si Paris.

                Maong sa usa ka gabii, ga one on one si Paris ug si Menelaus pero kai tungod nakisawsaw sad ni si Aphrodite sa ilang issue sa paagi nga iyang gitabangan si Paris, napildi na nuon si Menelaus.

                Pero wala gatuyok ang Iliad sa storya ni Paris ug Menelaus. Naa si Achilles, ang pinakakusgan nga warrior sa tanang mga sundalo sa Greek Army pero tungod sa lalis nilang Agamemnon, nangluod si Achilles nga wa nalang gud siya ni apil sa gubat.

                Niback out siya kuyug ni Patroclus ug ang tibuok nga mga Myrmidons. Giingnan pud ni Achilles iyang mama, nga si Thetis, nga hangyoon si Zeus na tabangan ang mga Trojans sa pagdaog pero kai naa man sa side sa mga Greeks ang asawa ni Zeus nga si Hera, maong gaduha duha ang dyos sa pagtuman sa hangyo ni Thetis. Pero naa mai utang si Zeus kang Thetis mao nang wala siyay mahimo kundi padaugon ang mga Trojans.

                Lipay kaayo si Hector, ang kampyon sa mga Trojans, sa mga panghitabo ug naguol hinuon si Patroclus sa sitwasyon sa mga Greek nga sundalo maong iyang gikumbinse si Achilles nga pahulmon siya sa iyang armor aron mailad niya ang mga Trojans na muhawa.

                Apil dire ang pag-ampo ni Diomedes kang Athena nga mubaws siya maong gitangtangan sa dyosa ang ‘mist’ sa iyang mata, nga hinungdan ngano makaila siya kung kini nga nilalang kay dyos ba o mortal. Gamit ning abilidad nga gihatag sa iya, nasamaran ni Diomedes sila Aphrodite ug Ares. Nia kai gihamon man siya sa anak ni Aphrodite nga si Pandarus, iyang napatay ang anak sa dyosa.

                Pero balik usab ta kang Patroclus.

Nailad na niya tanan except sa usa ka tawo. Nahibong ni siya nganong dali ra kaayo nasamaran si ‘Achilles’ nga kusgan man unta ni siya. Kining tawhana nga nakabalo sa iyang sikreto kay si Hector. Nasakpan na ni Hector nga si Patroclus diay ang gasuot sa armor ug dili si Achilles maong katong grabe na kaayog damage ang nakuha ni Patroclus, walay pagduha-duha, gipatay dayon siyang Hector. Ang mas nakabati pa jud kai patay na gani, gidagan ni Hector mintras giguyod ang patayng lawas ni Patroclus.

Nakaabot ang balita sa pagpatay ni Patroclus kang Achilles nga nangluod-luod pa. Pagkadungog dayon nga napatay si Patroclus, nagpahimo si Achilles ug bag-ong armor nia nisugod kang Hector. Iyang gipatay ug giguyod ang lawas ni Hector parihas sa pagguyod ni Hector sa lawas ni Patroclus. Nabuhat ni ni Achilles tungud sa iyang kalagot ug iyang grief.

Pero naa sad mureact didto sa Troy sa pagkahibaw nga gipatay si Hector ug gi-ing-ato ang patayng lawas niya. Kining tawhana kay si King Priam, ang dakilang amahan ni Hector. Bisag hari man, naa gihapon ni responsibilidad si Priam sa iyang mga anak. Maong pagkahibaw niya sa nahitabo sa iyang pinakapaboritong anak, nisugod dayon siyang Achilles nga walai dalang armas. Niadto siya ni Achilles tungod nanghangyo siya nga ibalik sa iya ang lawas sa iyang anak. Kay nafeel man sad ni Achilles ang sinseridad ug nakahunahuna siya nga ing-ani sad ang buhaton sa iyang amahan kung ma-ing-ani man siya, iyang gilimpyuhan ang patayng lawas ni Hector ug gihatagan ug mga proper rituals.

 Sa pagpatay ni Hector, mapatay sab si Achilles. Si Paris ang maong nipatay sa great Greek warrior. Kahibaw naman ang tanan nga dili ni madutlan si Achilles pero pipila lang ang nakahibalo kung asa iyang kahinaan. Kai pana may kasagaran niining Iliad, gibutngan ni Paris ug lason ang iyang pana nia gitira kang Achilles. Sa tabang ni Apollo, naigo sa pana ang heel ni Achilles maong sa isa ka tira lang, tumba na dayon siya.

Nasamaran si Paris maong niadto siya sa iyang asawa nga si Oenone pero dili man musugot si Oenone maong namatay ra dayon si Paris.

Mintras galuksa ang tibuok Troy, nagplano na ang mga Greeks sa kung unsa ilang buhaton. Sa pinaagi ni Odysseus, nakabuhat silag plano aron mapatumba ang Troy. Diri na mubida ang tanyag nga Trojan Horse.

Sulod ining kabayo nga himo sa kahoy kai muabot gikan 30 hangtud 50 kabuok nga sundalo gatago. Ang Trojan Horse kay nagsilbing ‘gift’ kuno gikan sa mga Greeks ngadto sa Troy kay daug man daw ang mga Trojans nia kai uto-uto sad ning mga Trojans, walay pagduha-duha, ilang gidawat ang regalo.

Nagcelebrate na silang tanan pero si Cassandra ra jud ang wa nalipay. Kahibalo man siya kung unsai mahitabo pero wala mai mutuo niya. Di man gani siya tuohan sa iyang kaugalingon igsuon, laing tawo pa kaha. Maong katong nanggawas nag hinay hinay ang mga Greeks, niadto siya sa templo ni Athena aron mag-ampo. Didto siya nakit.an ni Ajax the Lesser ug didto pud siya gi rape.

Dire magtapos ang storyang The Iliad nga gisunog jud ang tibuok siyudad sa Troy ug ang katong mga Trojan survivors kai gipanghimog alipin, kabit ug bisag unsa pa sa kung kinsay makapunit nila.